گروه مقاله : مهارت های آموزشی
تاريخ انتشار : 1397/04/23 - 22:50
كد :161

تکنیک های مدیریت کلاس درس

مدیرت کلاس چالشی است که تمام معلمان با آن مواجه می شوند، و تصمیمات و اقداماتی که معلمان در این حیطه انتخاب می کنند به شدت تاثیرگذار هستند.

مدیرت کلاس چالشی است که تمام معلمان با آن مواجه می شوند، و تصمیمات و اقداماتی که معلمان در این حیطه انتخاب می کنند به شدت تاثیرگذار هستند. در این مطلب، ما جنبه های مختلف مدیریت کلاس و اهمیتِ تدوین یک برنامه قبل از آغاز نیمسال تحصیلی را مورد بحث قرار خواهیم داد.

 

مدیریت یک کلاس

هر معلمی وقتی به بحث مدیریت کلاس می رسد با چالش مواجه می شود. تصمیماتی که معلمان در این حیطه می گیرند و انجام می دهند می توانند باعث ایجاد یک سازندگیِ مسالمت آمیز و یا یک آشوب کامل شوند.

اقدامات و نگرش های معلم در طول اولین جلسات کلاسی، جو کلاس در باقی ترم را مشخص خواهند کرد. بخاطر اهمیت این موضوع کارآمدترین معلمان، یک برنامه مدیریت کلاسی را قبل از آغاز اولین جلسه طرح ریزی می کنند.

اگرچه برخی ازتکنیک های مدیریت بسته به سطح تحصیلی و دانش آموزان تغییر می کنند، اما بسیاری از راهبردهای زیربنایی و اساسیِ مدیریت کلاس تغییری نمی کنند. راهبردهایی که در این مطلب مورد بحث قرار می دهیم شاملِ:

1- قوانین،

2- محیط یادگیری،

3- اشتیاق دانش آموزان

و

4- روابط دانش آموز-معلم می شوند.

 

1- قوانین

برای اکثر معلمین، مبنای مدیریت یک کلاس، مجموعه ای از قوانین و پیامدهای روشن هستند.

معلمان نیاز دارند که قوانین رفتاری عمومی را وضع کنند تا اطمینان یابند کلاس بصورت روان و بدون مشکل اداره خواهد شد.

تصور کنید که شما معلم تاریخ کلاس پنجم هستید. چه قوانینی تعیین خواهید کرد؟ قوانینی که مورد نیاز در هر کلاس متفاوت هستند و اکثر معلمان موافق هستند که دانش آموزان باید در تدوین این قوانین نقش داشته باشند.

راهبرد کلی این است که یک نظر جامع درمورد اینکه به چه قوانینی نیاز است داشته باشید، و سپس دانش آموزان را در تدوین این قوانین و تعیین عواقبِ شکستن این قوانین مشارکت دهید. وقتی دانش آموزان در یک موضوع نقش داشته باشند و نظرات خود را بیان کنند، نسبت به تصمیماتی که در کلاس گرفته شده احساس مالکیت پیدا کرده و انگیزه بیشتری برای پیروی از قوانین خواهند داشت.

توصیه می شود که معلمان بخشی از اولین روز کلاسی را صرف این کنند که قوانین و عواقب آنها را تعیین کنند.

اگر معلم با یک فهرست کوچک طبقه بندی شروع کند، مثلا "رفتار کلاسی کلی" و "استفاده از وسایل مختلف"، این کار بحث مورد نظر را تسهیل کرده و دانش آموزان بعد از آن می توانند مجموعه ای از قوانین را تدوین کنند که به زبان خودشان بیان خواهند شد.

اکثر معلمان موافقند که بهترین کار این است که تعداد اندکی قانون تعیین شود (بصورت تخمینی 5 تا 8 قانون)، چراکه به خاطر سپردن یک فهرست طولانی دشوار است.

البته، معلمان همچنین باید مشخص کنند که خودشان شخصا چطور قوانین و پیامدها را به اجرا در می آورند و همچنین چطور تعارضات را مدیریت خواهند کرد. را در درسی دیگر مورد بحث قرار خواهیم داد.

راهبردهای نظم بخشی و کاهش رفتارهای نامطلوب برای تدوین قوانین را می توان برای تعیین کارهای روزمره برای هر کلاس به کار برد. برخلاق قوانین، مراسم و کارهای روزمره نیازی به عواقب ندارند، اما بخش مهمی از مدیریت کلاس را در بر می گرند. اینها فعالیتهای تکرار شونده ای هستند که دانش آموزان بعنوان بخشی از کلاس معمول شما می آموزند.

برای مثال، می توانید در کلاس خود یک سری فعالیت روزمره را تعیین کنید که در آن همیشه برنامه روز را برروی تخته می نویسید، و کنار آن نیز راهنمایی هایی برای یک فعالیت اضافی را می نویسید تا اگر کارهای کلاس زودتر توسط دانش آموزان تمام شد به آنها بپردازید.

اگر دانش آموزان بدانند که چه کارهایی باید انجام بدهند و قادر باشند که کارهای بعدی را پیش بینی کنند، احساس شایستگی به آنها دست می دهد، که هم به یادگیری آنها کمک می کند و هم باعث ایجاد یک محیط یادگیری مثبت می شود.

 

2- محیط یادگیری

محیط یادگیری تاثیر زیادی بر دانش آموزان و یادگیری آنها می گذارد، و بنابراین یک بخش بسیار بسیار مهم از مدیریت کلاس را تشکیل می دهد.

 محیط یادگیری شامل محیط فیزیکی و همچنین محیط اجتماعی یا هیجانی در داخل کلاس می شود.

معلمین می خواهند که تمام دانش آموزان احساس انگیزه کنند، به چالش کشیده شوند، مورد حمایت قرار بگیرند و ازنظر فیزیکی احساس راحتی داشته باشند. راهبردهای مدیریتی صحیح باعث می شود یک محیط یادگیری مثبت خلق شود که سازندگی و احترام موجود در کلاس را ارتقاء می دهد.

محیط فیزیکی شاملِ جنبه های فیزیکی نظیرِ چینش میزها، تزئینات، نورپردازی، دما و غیره می شود. محیط فیزیکی چگونگی کارکرد کلاس را شکل خواهد داد. 

بازهم تصور کنید که در یک کلاس تاریخ تدریس می کنید. میزها را چطور می چینید و تزئینات کلاس چطور خواهد بود؟ هر جنبه فیزیکی می تواند بر یادگیری، خلاقیت و همچنین تواناییِ تمرکز کردن و حفظ توجه تاثیر داشته باشد.

مهم است که فضای کلاس جذاب باشد، نور کافی داشته باشد، راحت و درنهایت پاکیزه باشد.

وقتی دانش آموزان وارد کلاس می شوند، اغلب، محیط یادگیری اولین تاثیر را روی آنها می گذارد و رویکرد معلم به مدیریت آموزش ها و یادگیری را به آنها منتقل می کند. مثلا، اگر شما در کلاس تاریخ میزهای کلاس را طوری بچینید که بصورت گروه بندی شده و روبه روی همدیگر قرار بگیرند، این کار باعث ارتقاء تعامل در کلاس شده و نشان می دهد که همکاری و مشارکت برای شما (یعنی معلم) ارزشمند است.

وقتی دانش آموزان هرروز وارد یک کلاس درس می شوند، نیاز دارند که احساس مالکیت نسبت به آن کلاس داشته باشند.

کارهای عملی و پروژه های آنها باید در معرض دید باشد و به نمایش درآیند، چراکه هرچه دانش آموزان بیشتر کارهای خودشان را در کلاس ببینند، بیشتر احساس ارزشمندی می کنند. آنها همچنین باید اطمینان داشته باشند که کجا می توانند چیزهایی که نیاز دارند را پیدا کنند؛ مثلا وسایل مورد نیاز یا محلی برای تحویل دادن تکالیف.

پس از محیط فیزیکی، محیط یادگیری نیز شاملِ جنبه های اجتماعی و هیجانی موجود در کلاس می شود.

این یعنی احساسی که کلاس درس به دانش آموزان منتقل می کند. دانش آموزان در محیط هایی رشد می کنند که احساس اطمینان و احترام به آنها منتقل می کنند، و فضایی از هدفمندی و اطمینان در یادگیری در آنها وجود داشته باشد. قطعا این همیشه یک تکلیف ساده برای معلمان نحواهد بود، اما راهبردهای بسیاری وجود دارد که کمک می کنند چنین محیطی را خلق کنید. یک راهبرد این است که روابط مثبتی بین دانش آموزان و معلم ایجاد و حفظ شود، که بعدا در همین مقاله آنرا مورد بحث قرار خواهیم داد.

یک راهبرد دیگر این است که یک فرصتی را به دانش آموزان بدهید تا دیدگاه و ایده های سازنده خود را بیان کنند. ما قبلا درمورد وارد کردن دانش آموزان در تدوین قوانین، پیامدها و کارهای روزمره صحبت کردیم، و باید بدانید که همین راهبرد به خلقِ یک محیط یادگیری مثبت کمک شایانی می کند. این کار دانش آموزان را درگیر کرده و آنها را بر موضوع درسی متمرکز می کند.

 

3- اشتیاق دانش آموز

یکی از بزرگترین چالش های مدیریت کلاس این است که دانش آموزان را درگیر و باانگیزه نگه داریم.

برای اینکه دانش آموزان بتوانند یک یادگیری فعال داشته باشند، باید آنها را کاملا درگیر و مشتاق کنیم، و آنها را در کل فرایند یادگیری مشارکت دهیم.

اشتیاق دانش آموزان فقط به معنای نگه داشتن توجه آنها نیست. اگر شما بطور موفقیت آمیز دانش آموزان خود را درگیر یا مشتاق سازید، این یعنی آنها بر یادگیری متمرکز خواهند بود. آنها واقعا به مواد درسی علاقه پیدا می کنند و درک کردن دروس و به کار بردن آن در زندگی خودشان، یک احساس غرور را به آنها می دهد.

به نمایش گذاشتن کارهای کلاسی به دانش آموزان کمک می کند که احساس ارزشمندی پیدا کنند. 

مطمئناً، اگر یکی از دانش آموزان از شما بپرسد "چرا نیاز دارم که این را بدانم؟ چه موقع می توانم از آن در زندگی واقعی استفاده کنم؟" غافلگیر نخواهید شد. حتی ممکن است در برخی کلاس ها خودتان هم همین را از معلمانتان پرسیده باشید. این به این دلیل است که زمانی ما بیشترین انگیزه را برای یادگیری پیدا می کنیم که موضوع مورد نظر یک هدف روشن دارد و در زندگی ما به درد می خورد.

درنتیجه، یک روش برای ایجاد اشتیاق و درگیر کردن دانش آموزان این است که از فعالیت های اصیل استفاده کنیم؛

فعالیت های اصیل فعالیت هایی هستند که با آنچه دانش آموزان در دنیای خارج از مدرسه با آن مواجه می شوند مشابه هستند.

یک فعالیت اصیل که در کلاس های تاریخ به کرار مورد استفاده قرار می گیرد، تحقیق سلسله شناسی است. اگر از دانش آموزان بخواهید که درمورد شجره نامه خانوادگی خودشان تحقیق کرده و آنرا تکمیل کنند، این کار باعث می شود آنها درک کنند که حقایق خشکِ تاریخی چه تاثیری بر خانواده های آنها و درنهایت بر خودشان گذاشته اند.

یک روش دیگر برای مشتاق کردن دانش آموزان و تناسب دادن به مواد درسی این است که چیزهایی را کشف کنیم که دانش آموزان به آنها علاقه دارند، مثلا سریال های تلویزیونی، موسیقی و غیره، و سپس از همان موارد مورد علاقه دانش آموزان در تدریس محتوای درسی استفاده کنیم.

این یک فعالیت سرگرم کننده است که دانش آموزان لذت زیادی از آن خواهند برد، زیرا مواردی از زندگی خارج از کلاس دانش آموزان وارد این فعالیت شده است. شما باید مواد یادگیری را تا جای امکان به زندگی شخصی دانش آموزان وصل کنید.

4- روابط بین دانش آموز و معلم

آخرین راهبرد برای مدیریت کلاس که در این درس مورد بحث قرار می دهیم، ارتباط بین دانش آموزان و معلمان است.

یک بار دیگر کلاس تاریخ خود را تصور کنید. در اولین روز کلاس، وقتی دانش آموزان وارد کلاس می شوند چه کاری انجام می دهید؟ آیا در کنار درب کلاس به آنها خوشامدگویی کرده و به آنها دست می دهید؟ این کار یک ایده عالی است، چراکه به دانش آموزانتان این احساس را منتقل می کند که شما به آنها علاقه دارید و به تک تک آنها احترام می گذارید.

وقتی دانش آموزان یک ارتباط مثبت با معلم خود داشته باشند، از نظر هیجانی و عقلانی تمرکز و درگیری بیشتری روی کلاس خواهند داشت. همچنین این کار باعث می شود که بدرفتاری و ایجاد تعارض کمتر شود، غلاوه بر این، آنها لذت بیشتری را از حضور در کلاس خواهند برد.

پس، شما چطور ارتباط مثبت خود را ایجاد می کنید؟

به نظر روشن می آید، اما اولین چیزی که به ایجاد یک رابطه مثبت کمک می کند این است که سعی کنید دانش آموزان را بشناسید.

جدای از به خاطر سپردن نام های دانش آموزان، به یاد سپردن جزئیاتی درمورد آنها به دانش آموزان نشان می دهد که شما به آنها اهمیت می دهیم. ارتباط برقرار کردن و تعامل داشتن با دانش آموزان درطول کلاس نیز یک ضرورت حیاتی است. زمانی دانش آموزان سخت تر و هوشمندانه تر کار می کنند که بدانند یادگیری آنها برای معلم مهم است. وقتی دانش آموزان احساس ارزشمندی و احترام کنند، علاقه آنها به یادگیری بسیار فراتر از مواد درسی که ما تدریس می کنیم خواهد رفت.

 

جمعبندی

بطور خلاصه، معلمان کارآمد قبل از آغاز نیمسال یا سال تحصیلی یک طرح برای نحوه مدیریت کلاس تدوین می کنند. اگرچه فنون خاصی هستند که برای هر کلاس تفاوت می کنند، اما راهبردهای اساسی یکی هستند:

معلمین باید هنگام تدوین قوانین برای کلاس دانش آموزان را شرکت دهند، زیرا این کار یک احساس مالکین و انگیزش را به دانش آموزان می دهد تا از قوانین پیروی کنند.

دانش آموزان همچنین باید هنگام مشخص کردن عواقب شکستن قوانین و همچنین کارهای روزمره نیز مشارکت داده شوند تا درنتیجه احساس شایستگی و اعتماد به نفس پیدا کنند.

معلمان باید نسبت به جنبه های فیزیکی، اجتماعی و هیجانی که شاکله محیط یادگیری را تشکیل می دهند آگاهی داشته باشند، چراکه هر یک از این جنبه ها بر توانایی یادگیری دانش آموزان تاثیر می گذارد.

ایجاد اشتیاق و درگیر کردن دانش آموزان بویژه با ارتباط دادن مواد یادگیری به زندگی واقعی نیز اهمیت دارد.

معلمان باید هرکاری که می توانند را انجام دهند تا روابط مثبتی را با دانش آموزان ایجاد و حفظ کنند. وقتی دانش آموزان احساس ارزشمندی و احترام داشته باشند، بیشتر احساس ارتباط بهتری با معلم و کلاس پیدا کرده، شادتر خواهند بود و عملکرد تحصیلی بهتری خواهند داشت.

نظرات بينندگان
غیر قابل انتشار : 0
در انتظار بررسی: 0
انتشار یافته : 2
ناشناس
|
1399/09/27 - 18:40
0
0
به درد نخورد😒
پاسخ ها
موسوی
|
1399/09/27 - 19:07
سلام. ممنون از بازخورد شما. لطفا نیاز دانشی خود را با ما در میان بگذارید و البته ممنون میشیم علت مفید نبودن مقاله رو هم بفرمایید. نقدهای شما به ما کمک خواهد کرد.
نظرات كاربران :
نام :
ايميل :
متن نظر : * 
 
متن بالا را وارد نماييد* 
 
در خبر نامه ما عضو شوید
برای اطلاع از آخرین مطالب و اخبار سایت کافیست ایمیل خود را ثبت کنید
     
.
درباره خود شکوفا

خودشکوفا با بهره مندی از اساتید، محققان و منابع علمی معتبر در تلاش است تا با ارائه بهترین و کاربردی ترین مطالب در قالب فیلم، پادکست، مقاله، سخنرانی، کارگاه اموزشی و غیره در زمینۀ مهارت های ارتباطی، یادگیری، آموزشی، و تربیتی به همه کمک کند تا ابراز وجود موثری در جامعۀ خود داشته باشند.

telegram instagram aparat linkedin

تمام حقوق این سایت متعلق به گروه علمی و آموزشی خودشکوفا است